Şirketlerin Nefesi Daralıyor, Konkordato Kuyruğu Uzuyor

 

Enflasyon, yüksek finansman maliyeti, daralan piyasa ve bozulan tahsilat dengesi şirketleri mahkeme kapısına iterken, konkordatonun maliyeti de yüzde 30 arttı. Peki ekonomi konkordatoyu mu artırıyor, yoksa konkordato ekonominin alarm zili mi?

Bir sabah şirket sahibinin masasındaki telefon çalar.

Arayan banka değildir yalnızca.

·         Tedarikçidir.

“Ödeme ne zaman?”

·         Bir başka telefon…

“Çekimizin vadesi geldi.”

·         Bir e-posta…

“Kredi limitiniz dolmuştur.”

Sonra çalışanların maaşı, vergi borcu, SGK primi, kira, elektrik, doğal gaz, hammadde…

Şirketin bilançosunda belki hâlâ mal vardır, fabrika çalışıyordur, sipariş vardır, müşteri vardır.

Ama kasa susmuştur.İşte konkordato çoğu zaman tam da bu sessizliğin içinden doğar.

Ve Türkiye bugün bu sessizliğin giderek büyüdüğünü gösteren ciddi bir tabloyla karşı karşıya.

Konkordato artık yalnızca bir hukuk meselesi değil

26 Ağustos 2026 tarihli ve 33352 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan “Konkordato Gider Avansı Tarifesi”  ile konkordato sürecinde mahkeme veznesine yatırılması gereken gider avansı yeniden düzenlendi. Yeni tarife, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 285. maddesine dayanıyor ve tebligat, ilan, bilirkişi, konkordato komiseri, iflas ve kanun yolu giderleri gibi kalemleri kapsıyor.[2]

Yeni tarifede;  Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yedi ilan için asgari 2.600 TL, bilirkişi için ilgili asgari ücret tarifesinin üç katı, konkordato komiseri için aylık en az 3.380 TL üzerinden beş aylık ücret, diğer iş ve işlemler için 1.690 TL,iflasa tabi borçlular için ise 68.900 TL iflas gideri öngörülüyor. Ayrıca bildirilen alacaklı sayısının üç katı kadar tebligat gideri ile diğer ilan ve posta giderleri de avansa dahil ediliyor. [2]

Bir yıl önceki tarifeye göre bu kalemlerde yaklaşık yüzde 30'luk artışlar söz konusu.

İşte tam burada insanın aklına şu soru geliyor: Enflasyon şirketleri konkordatoya sürüklüyor; şimdi konkordatonun maliyeti de enflasyon nedeniyle mi artıyor?

Cevap: Evet.

Ama mesele bundan çok daha büyük. Çünkü burada aslında Türkiye ekonomisinin küçük bir fotoğrafını görüyoruz.

Konkordato kuyruğu neden uzuyor?

Konkordato Bülteni'nin resmî ilan kayıtlarından oluşturduğu verilere göre 28 Temmuz 2025–24 Temmuz 2026 döneminde 5.372 doğrulanmış konkordato ilanı ve 3.042 tekil dosya bulunuyor. Son 90 günde ise 1.192 ilan ve 1.014 tekil dosya kaydedilmiş.[3]

2026'nın ilk aylarına baktığımızda da tablo dalgalı ama yüksek seyrediyor.

Ocak ayında 464, Şubat'ta 423, Mart'ta 448, Nisan'da 503, Mayıs'ta 348, Haziran'da 438 konkordato ilanı görülüyor. Temmuz verisi ise 24 Temmuz itibarıyla kısmi veri niteliğinde. [3]

Burada çok önemli bir ayrıntı var: İlan sayısı ile tekil dosya sayısı aynı şey değil. Aynı konkordato dosyası süreç içerisinde birden fazla ilanla karşımıza çıkabiliyor. Bu nedenle ekonomik değerlendirme yapılırken “5.372 şirket konkordato ilan etti” demek doğru değil.

Doğru ifade:Son 365 günlük veri penceresinde 3.042 tekil konkordato dosyası bulunuyor.

Bu ayrım, rakamı küçültmek için değil; gerçeği doğru anlatmak için önemli. Fakat rakamı nasıl okursak okuyalım, tablo küçümsenecek gibi değil. Bir ekonominin gerçek fotoğrafı bilanço değil, nakit akışıdır

Türkiye'de uzun süredir işletmelerin en büyük sorunlarından biri kârlılık ile nakit arasındaki makasın açılması.Bir şirket kârlı görünebilir. Ama kasasında para olmayabilir.

Neden?

Çünkü 100 liraya sattığı malın parasını 120 gün sonra tahsil ederken, aynı malı üretmek için kullandığı hammaddenin parasını 30 gün sonra ödemek zorunda kalabilir.

Aradaki 90 günün finansmanı nereden gelecek?

 ·         Bankadan.

Peki kredi faizi?

Yüksek.

·         Krediye erişim?

Zor.

·         Teminat?

Yetersiz.

·         Ticari alacak?

Vadesinde gelmiyor.

İşte işletmenin boğazına düğümlenen ilmek burada atılıyor.

 Enflasyon yalnızca maliyetleri artırmıyor; işletme sermayesi ihtiyacını da büyütüyor.

Dün 10 milyon liralık stokla çevrilen işletme bugün aynı üretim hacmini sürdürebilmek için 20 milyon liralık işletme sermayesine ihtiyaç duyabiliyor.

·         Ciro büyüyor.

·         Bilanço büyüyor.

Ama şirketin nefesi daralıyor.

Bunun adı bazen kârsızlık değil;  “finansman krizidir.”

Konkordato kötü bir kelimeye dönüştürülmemeli. Konkordato kelimesi Türkiye'de zaman zaman “iflas”, “batış”, “borçtan kaçış” gibi algılanıyor.

Oysa hukuki mantığı farklı. Konkordato, borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya ödeyememe tehlikesi bulunan borçlunun, borçlarını belirli bir plan dahilinde ödeyebilmesine ve mümkünse ekonomik faaliyetini sürdürebilmesine imkân sağlayan bir hukuki mekanizma.

Dolayısıyla her konkordato iflas değildir. Hatta bazı şirketler açısından konkordato, “iflasın önündeki son kapıdır.”

Bir anlamda şirket mahkemeye şunu söylüyor: “Beni bugün tasfiye etmeyin. Üretmeye devam edersem borcumu ödeyebilirim. Bana zaman verin.”

Bu nedenle konkordato sayısındaki artışı yalnızca “şirketler batıyor” diye okumak kolaycılık olur.

Asıl sorulması gereken: Neden yaşayabilecek şirketler bile nakit sıkışıklığı nedeniyle mahkemenin kapısını çalıyor?

En büyük tehlike: Zincirleme konkordato

·         Bir şirketin konkordatoya girmesi yalnızca o şirketin problemi değildir.

·         Bir tekstil firmasının tedarikçisi vardır.

·         Tedarikçinin bankaya borcu vardır.

·         Bankanın karşısında başka bir şirket vardır.

·         Çalışanın ailesi vardır.

·         Devletin vergi ve SGK alacağı vardır.

Yani bir şirketin ödeme yapamaması, ekonomide başka bir şirketin alacağını ödeyememesine dönüşebilir.

Borç ekonomide tek başına durmaz; el değiştirir.

Bir halkadaki kopma diğer halkayı zorlar.Bu nedenle konkordato istatistiklerine yalnızca hukukçuların değil, ekonomi yönetiminin de dikkatle bakması gerekir. Çünkü konkordato sayısı aynı zamanda ekonomideki “ödeme zincirinin sağlığı hakkında bir uyarıdır.”

 Hangi sektörler alarm veriyor?

Son 365 günlük verilerde bireysel başvurular dışında faaliyet alanı belirlenebilen şirketlerde gıda-tarım-hayvancılık “330 tekil dosya”, inşaat-yapı “324”, metal-makine “324”, tekstil-konfeksiyon ise “268”  dosya ile öne çıkıyor. Kimya-plastik-ambalajda 157, enerji-elektrikte 134, mobilya-orman ürünlerinde 92, nakliye-lojistikte 91 dosya bulunuyor. [3]

Bu dağılım bize önemli bir şey söylüyor:”Sorun tek bir sektörün sorunu değil.”

Üretimin farklı damarlarında aynı basınç hissediliyor.

·         İnşaatta maliyet ve finansman baskısı.

·         Tekstilde küresel rekabet ve iç talep.

·         Metal ve makinede yüksek yatırım ve işletme sermayesi ihtiyacı.

·         Gıdada maliyet ve fiyat baskısı.

·         Lojistikte akaryakıt, finansman ve tahsilat dengesi.

Yani konkordato dosyalarının arkasında birbirinden farklı hikâyeler var.

Ama hikâyelerin ortak bir cümlesi bulunuyor: “Nakit akışım bozuldu.”

 İstanbul'dan Ankara'ya yayılan alarm

Konkordato Bülteni'nin son 365 günlük il verilerinde İstanbul “1.433 tekil dosya”  ile ilk sırada. Ankara 623, Bursa 314, İzmir 274 ve Antalya 218 dosya ile takip ediyor. [3]

Bu rakamları yalnızca nüfus veya şirket sayısıyla açıklamak da yeterli değil.

Çünkü İstanbul Türkiye'nin finans, ticaret ve şirket merkezlerinden biri. Ankara'da ise kamu, savunma sanayii, hizmet ve farklı üretim alanlarının oluşturduğu geniş bir  ekonomik yapı bulunuyor. Bursa'nın rakamı ise özellikle dikkat çekici.

Son 30 günlük dönemde Bursa'da 43 tekil dosya görülürken, önceki 30 günlük dönemde bu sayı 12 idi; Bülten'in hesabına göre artış yüzde 258. İstanbul'da da son 30 günde 102 tekil dosya ile önceki döneme göre yüzde 23 artış bulunuyor. [3]

Bunlar tek başına ekonomik nedensellik kanıtı değildir.

Ama alarm göstergesidir.

 Ve şimdi konkordatonun da enflasyonu var

İşin belki de en ironik tarafı burada. Şirket ekonomik sıkıntıya giriyor. Borçlarını ödeyemiyor.

Konkordato yoluyla nefes almak istiyor. Fakat bu nefesin de bir maliyeti var.Yeni tarifeyle mahkeme veznesine yatırılacak gider avansı yeniden yükseliyor. Üstelik avansın yetersiz kalması halinde yargılama sırasında eksik kısmın tamamlatılması da mümkün. Kullanılmayan bakiye ise hüküm kesinleştikten sonra iade ediliyor. [2])

Elbette burada önemli bir hukuki denge var: Gider avansı, konkordatonun nihai maliyeti değildir.

Tarifede yer alan tutarlar, yargılama giderlerinin karşılanması için başlangıçta yatırılması gereken avansı ifade ediyor. Bazı kalemlerin gerçek tutarı süreç içinde değişebilir.

Fakat ekonomik açıdan mesaj yine de çok açık:Enflasyon yalnızca şirketi konkordatoya götüren yolu pahalılaştırmıyor; konkordato sürecinin kendisinin maliyetini de yukarı taşıyor.

 Peki ekonomi konkordatoyu artırdı mı?

Tek cümleyle “Evet, bütün artışın nedeni ekonomidir” demek akademik olarak doğru olmaz. Çünkü konkordatonun arkasında şirketin yönetim hataları, aşırı borçlanma, yanlış yatırım, sektör koşulları, tahsilat sorunları ve şirket özelindeki birçok faktör bulunabilir.

Ama diğer taraftan;

·         Yüksek finansman maliyetini,

·         İşletme sermayesi ihtiyacındaki artışı,

·         Talep koşullarını,

·         Tahsilat vadelerinin uzamasını,

·         Maliyet baskısını

·         Ve konkordato verilerinin yüksek seyrini görmezden gelmek de mümkün değildir.

Dolayısıyla daha doğru soru şudur:Ekonomik koşullar konkordato baskısını artırıyor mu?

Veriler, bu soruya güçlü biçimde evet dedirtiyor.

Asıl tehlike konkordato değil, üretim kapasitesinin kaybıdır.Bir ülke için en kötü senaryo, sorunlu şirketlerin konkordatoya gitmesi değildir.

Asıl kötü senaryo; “yaşayabilir şirketlerin finansman sıkıntısı nedeniyle üretimden kopmasıdır.”

Çünkü fabrika bir kez kapandığında yalnızca makine durmaz.

·         İnsanlar işini kaybeder.

·         Tedarik zinciri kırılır.

·         Vergi matrahı azalır.

·         SGK primleri düşer.

·         Bankanın kredisi sorunlu hale gelir.

·         İhracat azalır.

·         Yatırım iştahı kaybolur.

·         Ve ekonomik küçülme, bilançodan sokağa çıkar.

Bu nedenle konkordato politikası yalnızca “alacaklıyı koruma” veya “borçluyu koruma” tartışması değildir. **Üretim kapasitesini koruma meselesidir.**

 

Bir şirketin son çığlığını duymak

Bir şirket konkordato ilan ettiğinde gazetelerde bir ilan çıkar.

Bir mahkeme dosyası açılır.

Bir komiser atanır.

Alacaklılar toplantıya çağrılır.

Rakamlar yazılır.

Ama o dosyanın içinde insanların hayatı vardır.Sabah fabrikaya giden işçi vardır.Yıllardır aynı dükkânda çalışan esnaf vardır.Şirketine mal veren küçük tedarikçi vardır.O şirketin çekini bekleyen başka bir işletme vardır.

Bazen bütün bunların üzerinde bir aile vardır.

Bu nedenle konkordato rakamlarına yalnızca soğuk istatistik olarak bakamayız.

3.042 tekil dosya, 3.042 muhasebe problemi değildir.Her dosyanın arkasında bir ekonomik hikâye vardır.

Konkordato ekonominin aynasıdır

Bugün önümüzde duran tablo bize yalnızca konkordato hukukunun değiştiğini söylemiyor.Bize ekonominin şirketlere ne yaptığını da anlatıyor.Yeni Konkordato Gider Avansı Tarifesi ile maliyetlerin yeniden düzenlenmesi, enflasyonun adalet sisteminin maliyetlerine kadar uzandığını gösteriyor. [2]

Konkordato verilerindeki yüksek seyir ise şirketlerin önemli bir bölümünün borçlarını çevirebilmek için zamana ihtiyaç duyduğunu gösteriyor. [3]

O halde artık konkordatoya yalnızca “kaç şirket battı?” sorusuyla bakmayalım.

Şunu soralım: Kaç şirket aslında üretmeye devam edebilecekken finansman yükü altında nefessiz kaldı?

Çünkü konkordato mahkeme kapısında görünür.

Ama hikâye orada başlamaz.

Hikâye;

·         yüksek faizle,

·         uzayan vadelerle,

·         artan maliyetlerle,

·         bozulan tahsilatla,

·         eriyen işletme sermayesiyle

·         ve geleceğe duyulan güvenin azalmasıyla çok daha önce başlar.

Bugün şirketler mahkemeden bir mühlet istiyor. Aslında istedikleri yalnızca zaman değil.

·         Biraz nefes.

·         Biraz güven.

·         Biraz finansman.

·         Biraz öngörülebilirlik.

·         Ve üretmeye devam edebilecekleri bir ekonomik iklim.

Çünkü bir ekonomide konkordato kuyruğu uzuyorsa, artık yalnızca şirketlerin borçlarını değil, ekonominin neden bu kadar çok şirkete nefes borçlu hale geldiğini de konuşmanın zamanı gelmiştir.

Şirketlerin nefesi daralıyor.

Ve ekonomi yönetiminin önündeki asıl soru şu: Bu nefesi daha pahalı hale getirmek mi, yoksa şirketlerin yeniden rahatça nefes alabileceği bir ekonomi yaratmak mı?

 

Kaynakça

 [1]: https://konkordatobulteni.com/istatistikler?utm_source=chatgpt.com "Konkordato İstatistikleri 2026: Haftalık, İl ve Sektör Verileri | Konkordato Bülteni"

[2]:https://www.hukukihaber.net/konkordato-gider-avansi-tarifesi-2026?utm_source=chatgpt.com "Konkordato Gider Avansı Tarifesi - Hukuki Haber"

[3]: https://konkordatobulteni.com/istatistikler "Konkordato İstatistikleri 2026: Haftalık, İl ve Sektör Verileri | Konkordato Bülteni"